Đồ thị chuyển động thẳng: độ dốc cho vận tốc, diện tích cho độ dịch chuyển

Chuẩn biên tập: Kết nối tri thức với cuộc sống – đọc đúng biểu diễn, theo dõi đại lượng và giải thích cơ chế.

🚗 Đồ thị không chỉ minh họa, nó chứa phép tính

Trên đồ thị tọa độ x–thời gian t, độ dốc của dây cung cho vận tốc trung bình Δx/Δt; độ dốc tiếp tuyến cho vận tốc tức thời. Đường nằm ngang nghĩa là tọa độ không đổi, tức vật đứng yên trong hệ quy chiếu đã chọn.

Đồ thị vận tốc–thời gian

• Độ dốc Δv/Δt là gia tốc trung bình.
• Diện tích đại số giữa đường v(t) và trục thời gian là độ dịch chuyển.
• Phần dưới trục thời gian cho độ dịch chuyển âm; quãng đường phải cộng trị tuyệt đối các phần diện tích.

Dấu không đồng nghĩa nhanh hay chậm

v<0 chỉ hướng chuyển động ngược chiều dương. Vật nhanh dần khi độ lớn |v| tăng, tương ứng v và a cùng dấu; chậm dần khi chúng trái dấu.

⚠️ Đường đi của nét vẽ không phải quỹ đạo

Đồ thị x–t biểu diễn quan hệ giữa hai đại lượng, không phải hình con đường trong không gian. Một đoạn đồ thị đi xuống nghĩa tọa độ giảm, không có nghĩa vật đi xuống dốc.